REKLAMA

Jak pozbyć się zabrudzeń po azotanie srebra?

Azotan srebra nie bez powodu zyskał określenie „kamień piekielny” (Lapis infernalis). Pod wpływem światła słonecznego zmienia kolor z bezbarwnego na szary bądź czarny. Pozostawia trudne do usunięcia, ciemne plamy na skórze i różnych powierzchniach, jednak ze względu na szerokie zastosowanie tego związku ciężko ich uniknąć. Choć zwykłe mycie wodą z mydłem nie pomaga usunąć zabrudzeń, jest kilka innych sposobów, aby sobie z nimi poradzić.
Ponadto azotan srebra jest szczególnie skuteczny w kauteryzacji ziarniniaków ropnych ręki oraz powszechnie wykorzystywany w leczeniu niewielkich ran (fot. receptura.pl).
REKLAMA

Właściwości i zastosowanie AgNO3

Azotan srebra ma postać bezbarwnych lub białych, bezzapachowych kryształów, łatwo rozpuszczalnych w wodzie i w etanolu. Ma właściwości utleniające i jest wrażliwy na światło, dlatego powinien być przechowywany w zamknięciu, z dala od promieni słonecznych i substancji mogących ulec utlenieniu (np. fosforany, siarka, sole antymonu i żelaza, alkalia i in.). Znajduje zastosowanie w medycynie, stomatologii i farmacji, fotografii, farbach koloryzujących do włosów, produkcji luster, srebrzeniu oraz jako substrat do syntez chemicznych [1, 3, 5].

Mimo leczniczych właściwości azotan srebra uznawany jest za substancję niebezpieczną. W kontakcie ze skórą powoduje nie tylko wspomniane wcześniej ciemne plamy, ale również podrażnienia i poparzenia. Długotrwała ekspozycja może prowadzić do uszkodzenia oczu oraz argyrii – choroby spowodowanej przewlekłym wchłanianiem produktów o wysokiej zawartości srebra, przewyższającej zdolności wydalnicze organizmu, objawiającej się niebieskim zabarwieniem oczu, skóry i błon śluzowych. Jako silny utleniacz zwiększa spalanie innych substancji, co z kolei może być przyczyną pożaru [7, 8, 10].

Osobny artykuł: Na recepturze można sobie ręce pobrudzić… Sprawdź 5 takich substancji!

REKLAMA
REKLAMA

Azotan srebra jako lek

Związki srebra wykazują silne właściwości bakteriobójcze i bakteriostatyczne, dzięki wiązaniu się z wieloma istotnymi biologicznie grupami chemicznymi i powodowaniu denaturacji białek. Roztwory azotanu srebra o niskim stężeniu stosowane są do dezynfekcji skóry, błon śluzowych, ran i spojówek. W zabiegu Credego podawane są noworodkom w celu zapobiegania rzeżączkowemu zapaleniu spojówek. Stężone roztwory (10-20%) wykorzystuje się do przyżegań, np. podczas kontrolowania krwawień z nosa [1, 2].

W recepturze azotan srebra stosowany jest do wykonywania kropli ocznych oraz maści na owrzodzenia i trudno gojące się rany. W przypadku kropli warto pamiętać o przygotowaniu jałowych składników – takich kropli nie należy wyjaławiać oraz konserwować [4].

REKLAMA

Pozbywanie się plam na skórze

Znajdujące się na powierzchni całego ciała gruczoły potowe nieustannie produkują pot, również w stanie spoczynku i komfortu cieplnego organizmu. W skład potu wchodzi woda, chlorek sodu i wiele innych substancji. To właśnie chlorek sodu odpowiada za reakcję z azotanem srebra i ciemne zabarwienie skóry. W reakcji tych dwóch związków powstaje AgCl o początkowo białym zabarwieniu, zmieniającym się pod wpływem promieni słonecznych na brunatno-szary. Czasem nawet nie jesteśmy świadomi zabrudzenia, które zaczyna być widocznie dopiero w kontakcie ze światłem. Dodatkowa ekspozycja na słońce utrwala powstałe zabrudzenia.

W przypadku usuwania plam na skórze należy zachować szczególną ostrożność, aby nie doprowadzić do poparzeń czy reakcji alergicznej. W pierwszej kolejności należy usunąć zabrudzoną odzież i przepłukać zmienione miejsce dużą ilością wody. Azotan srebra jest dobrze rozpuszczalny w wodzie, więc natychmiastowe spłukanie wodą zmniejszy intensywność zabrudzeń. Najlepszymi środkami na pozbycie się ciemnych plam są: [7]

  • jodyna lub płyn Lugola – jod zareaguje z wywołanym chlorkiem srebra, w wyniku czego powstanie jodek srebra o jaśniejszej barwie. Zmienione miejsce należy wtedy polać tiosiarczanem sodu.
  • rozcieńczony roztwór amoniaku – amoniak tworzy z azotanem srebra związek kompleksowy. Metoda ta sprawdzi się szczególnie w przypadku plam o bardziej żółtym zabarwieniu.
  • woda z solą kuchenną – po przepłukaniu skóry czystą wodą można moczyć ręce w wodzie z dodatkiem dużej ilości soli kuchennej. Pomocne będzie również wcieranie soli w skórę.

Po każdym zabiegu usuwania plam za pomocą substancji chemicznych należy dokładnie umyć skórę wodą z mydłem i wytrzeć do sucha [6, 8, 11].

Pozbywanie się zabrudzeń na innych powierzchniach

W przypadku odzieży, sprzętu laboratoryjnego oraz powierzchni blatów i zlewów możemy wykorzystać (oprócz wymienionych powyżej):

  • Silvosol – uniwersalny preparat do usuwania zabrudzeń z azotanu srebra, jodyny, propolisu czy henny. Nanosi się go na poplamione miejsce za pomocą wacika i pozostawia na kilka minut. W składzie zawiera: kwas fosforowy, tiomocznik, kwas winowy.
  • Nadmanganian potasu – 1 łyżeczkę substancji należy rozpuścić w 0,5 l wody i przemyć powierzchnię. Zmieni ona kolor na ciemnoczerwony, jednak  nie należy się niepokoić. Kolejno należy materiał przepłukać roztworem wodorosiarczynu sodu (1 łyżeczka/1 l wody), co spowoduje zniknięcie czerwonego zabarwienia. Proces usuwania plam należy wykonywać w dobrze wentylowanym pomieszczeniu ze względu na możliwość uwalniania się drażniącego dwutlenku siarki [11].
  • Nadtlenek wodoru – pod wpływem powietrza i światła słonecznego roztwory nadtlenku wodoru rozkładają się na wodę i tlen, powodując tym samym bulgotanie, musowanie i rozpuszczanie plam. Do usunięcia zabrudzeń wystarczy 3% roztwór znany jako woda utleniona. Należy nanieść go na zabrudzoną powierzchnię i odczekać 5 min [9].

Tak samo jak w przypadku skóry, warto natychmiast po zabrudzeniu powierzchni spłukać ją dużą ilością czystej wody. Jeśli roztwór azotanu srebra nie był stężony, możliwe jest całkowite uniknięcie ciemnych przebarwień [6].

Aby uniknąć konieczności stosowania metod usuwania zabrudzeń po azotanie srebra, zarówno tych mniej jak i bardziej inwazyjnych, warto przede wszystkim zadbać o bezpieczeństwo pracy i odpowiednią ochronę. Używając roztworu AgNO3, niezbędne jest zaopatrzenie się w rękawiczki i odzież zmienną, nie tylko ze względu na plamy, ale również na ryzyko podrażnień i poważnych poparzeń skóry. Najistotniejsze są jednak ostrożność i skupienie w trakcie wykonywanej pracy oraz natychmiastowa reakcja w przypadku zabrudzenia [6, 10].

Literatura:

  1. Alfred Zejc, Maria Gorczyca: Chemia leków dla studentów farmacji i farmaceutów.
  2. Karta Charakterystyki Produktu Leczniczego: Mova Nitrat Pipette.
  3. Silver Nitrate (Compound) – PubChem, https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Silver-nitrate.
  4. Azotan srebra – właściwości, https://receptura.pl/azotan-srebra-wlasciwosci/.
  5. DrugBank – Silver nitrate, https://www.drugbank.ca/drugs/DB11080.
  6. How to manage and prevent silver nitrate  stains in your laboratory, https://www.westlab.com/blog/2017/08/16/first-blog-post.
  7. New Jersey Department of Health – Right to Know Hazardous Substance Fact Sheet – SILVER NITRATE, http://nj.gov/health/eoh/rtkweb/documents/fs/1672.pdf.
  8. Wyciąg z karty charakterystyki substancji niebezpiecznej – azotan (V) srebra według 67/548/EWG do 30.11.2010r., http://www2.chemia.uj.edu.pl/~zcho/dydaktyka/KARTY/azotanVsrebra.pdf.
  9. Silver Nitrate Stain Treatment Recommendations – GF Health Products, https://www.rehabmart.com/pdfs/stain_treat.pdffbclid=IwAR09wDXhwBcLHoED4gyjB38rcZjXl1qhF2mJrM6jQxeXrTuAyQEu7rba8N4.
  10. Karta charakterystyki produktu leczniczego – Azotan srebra do receptury aptecznej, „Amara”, http://hpc.amu.edu.pl/MSDS/Azotan_srebra.pdf.
  11. Silver Nitrate by Dick Sullivan, Bostick&Sullivan, https://bostick-sullivan.com/articles/silvernitrate.html.
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu receptura.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo