REKLAMA
REKLAMA

Niezgodności recepturowe – mieszaniny higroskopijne

Powstawanie tego typu mieszanin jest następstwem zdolności niektórych związków do pochłaniania wilgoci np. z otoczenia. Za substancje szczególnie higroskopijne uważa się m.in. kwas acetylosalicylowy, urotropinę, suche wyciągi roślinne i mieszaniny bromków.
niezgodność
REKLAMA

Temat niezgodności recepturowych już niejednokrotnie pojawiał się w publikowanych przez nas artykułach. Za każdym razem podkreślamy, że jest to zagadnienie bardzo ważne, przydatne w codziennej praktyce farmaceuty. W związku, z tym że od poprawnego wykonania leku recepturowego zależy jego przydatność w farmakoterapii przychodzimy do Państwa z kolejnym tekstem. Pozwoli on dokładnie zrozumieć, w jaki sposób powstają mieszaniny higroskopijne.

Osobny artykuł: Niezgodności recepturowe

Szybka powtórka – czym są niezgodności recepturowe?

Terminem tym określa się wszystkie nieprawidłowości, które występują podczas przyrządzaniu leków przepisywanych w formie magistralnej. Dokładna definicja zakłada, że są to wszystkie niezamierzone zmiany w wyglądzie, działaniu i postaci leku, które dotyczą leków przygotowywanych w recepturze aptecznej, na podstawie recepty lekarskiej. Oprócz niewłaściwego składu recepty, przyczyną wystąpienia niezgodności może być również nieodpowiedni proces przygotowania leku recepturowego. Farmaceuta, który zauważy pewnego jakiegokolwiek rodzaju nieścisłość, powinien przedsięwziąć odpowiednie kroki by zapobiec zachodzeniu niekorzystnych zmian w postaci leku [1].

REKLAMA
REKLAMA

Sprawdź także: Niezgodności recepturowe – reakcje utleniania i redukcji

Tworzenie się mieszanin higroskopijnych

Powstawanie tego typu mieszanin jest następstwem zdolności niektórych związków do pochłaniania wilgoci np. z otoczenia. Za substancje szczególnie higroskopijne uważa się m.in. kwas acetylosalicylowy, urotropinę, suche wyciągi roślinne i mieszaniny bromków [2].

Uważa się, że za siłę higroskopijności substancji odpowiada m.in. charakter powierzchni rozpatrywanej substancji  oraz ilość i zawartość wody w powietrzu (wilgotność względna) [3]. Dla ułatwienia rozumienia zjawiska i określenia miary higroskopijności zostało wprowadzone pojęcie krytycznej wilgotności względnej. Zgodnie z nim, im wyższa wartość parametru tym mniejsza higroskopijność badanego proszku [2]. W związku z tym, jeśli umieścimy proszek higroskopijny w środowisku, którego wilgotność powietrza przekroczy krytyczną wilgotność względną zacznie zachodzić zjawisko pochłaniania wody – określane jako wilgotnienie proszku. Jeśli wystawienie na działanie niekorzystnego czynnika będzie odpowiednio długie – może dojść do rozpływania czy rozpuszczania się proszku w zaabsorbowanej wodzie [3], [4].

 Osobny artykuł: Niezgodności recepturowe – adsorpcja

Mieszaniny higroskopijne – prawidłowe postępowanie

W sytuacji gdy otrzymamy receptę, zawierającą niezgodność tego typu, zobowiązani jesteśmy do jej poprawienia, tak by wydany produkt leczniczy był wolny od nieprawidłowości. W tym celu możemy do mieszaniny proszków wprowadzić obojętną, niehigroskopijną substancję np. laktozę. Odpowiednim postępowaniem wydaje się również wydzielenie niezgodnego składnika z mieszaniny i wydanie go osobno.

Niezależnie od wybranego sposobu postępowania proszki higroskopijne należy wydać w szczelnie zamkniętym opakowaniu [2], [5].

Przykłady recept

 

Rp.

 
Methenamini 0,5
Acidi acetylosalicylici 0,3
Extr. Belladonnae 0,5
M.f.pulv  
D.t.d. No. XX  

 

Rp.

 
Saloli 0,3
Camphorae 0,2
Coffeini-Natrii benzoas 0,1
M.f.pulv  
D.t.d. No. XX  

 

Rp.

 

 

Thymoli 1,0
Mentholi 1,5
Acidi borici 10,0
Talci  
Zinci oxidi aa 30,0
M.f.pulv  
D.S. Przysypka  

 

Aby poprawić tego typu niezgodności, można przygotowane proszki wydać np. w szczelnie zamkniętych opakowaniach. Rozwiązaniem trudności recepturowej może być również zastosowanie wypełniającego środka zobojętniającego, który doprowadzi do zmniejszenia się powierzchni oddziaływania substancji higroskopijnej z powietrzem [2, 3].

Sprawdź także:

Bibliografia:

  1. ‘LEKsykon – Czym są niezgodności recepturowe?’ [Online]. Available: http://www.leksykon.com.pl/czym-sa-niezgodnosci-recepturowe-75-artykul.html#. [Accessed: 26-Nov-2019].
  2. R. A. Polskiego, ‘Trudności i niezgodności recepturowe. – Aptekarz Polski’. .
  3. R. A. Polskiego, ‘01.2013 – „Higroskopia i euteksja.” – Aptekarz Polski’. .
  4. ‘Farmacja praktyczna – Renata Jachowicz, PZWL’. [Online]. Available: https://medbook.com.pl/ksiazka/pokaz/id/13912/tytul/farmacja-praktyczna-jachowicz-pzwl. [Accessed: 20-Oct-2019].
  5. ‘Niezgodności fizykochemiczne między składnikami produktów leczniczych’, LABportal.pl – laboratoria, 02-Jan-2014. [Online]. Available: http://www.labportal.pl/article/niezgodnosci-fizykochemiczne-miedzy-skladnikami-produktow-leczniczych. [Accessed: 26-Nov-2019].
REKLAMA
REKLAMA

Jak oceniasz artykuł?

Twoja ocena: Jeszcze nie oceniłeś/aś artykułu

Udostępnij tekst w mediach społecznościowych

0 komentarzy - napisz pierwszy Komentujesz jako gość [ lub zarejestruj]

Logowanie

Aby w pełni korzystać z serwisów grupy farmacja.net musisz się zalogować. Jeśli nie jesteś farmaceutą, zaloguj się za pomocą swojego konta farmacja.net

Rejestracja

Wypełnij wymagane pola zamieszczone poniżej. Pamiętaj by podać poprawny adres email - na niego zostanie wysłany link potwierdzający, który umożliwi zakończenie rejestracji w serwisie.

Masz już konto? Zaloguj się Nie pamiętasz hasła? Możesz je przypomnieć
Przypomnij hasło

Podaj adres email przypisany do konta, a my wyślemy do Ciebie link z przypomnieniem hasła.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Ustaw nowe hasło

Ustal swoje hasło ponownie.

Nie masz konta? Zarejestruj się Masz konto? Zaloguj się
Dane profilu

Uzupełnij dane, aby aktywować konto.

Link aktywacyjny

Rejestracja przebiegła pomyślnie. Na podany adres email został wysłany link weryfikacyjny, który umożliwi dokończenie rejestracji.

Niepoprawny hash weryfikacyjny

Wygląda na to, że hash weryfikacyjny jest niepoprawny. Proszę skontaktuj się z nami poprzez formularz kontaktowy

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu receptura.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo